Rekenaar in Professionele groei

Opleidingsbudgetcalculator

Bereken gratis je opleidingsbudget op basis van loonsom, CAO en sector. Met drie scenarios en directe PDF-download.

Hoe werkt de calculator?

  1. Vul aantal medewerkers (fte) en bruto loonsom in.
  2. Kies sector (CAO-richtlijn) en opleidingsmix.
  3. Bereken het aanbevolen jaarbudget plus drie scenario’s (conservatief, realistisch, ambitieus).
  4. Download het rapport als PDF of kopieer een deelbare link voor je MT-overleg.

Een budget zonder context is een gok

Hoeveel je aan opleidingen moet uitgeven, hangt af van CAO-richtlijn, sector-benchmark en strategische keuzes. Een algemene 2,0% van de loonsom is een vaak gehoorde duimregel, maar verschillen per sector zijn groot. Overheid hanteert vaak 2,5% en hoger, ICT zelfs richting 3%.

Deze calculator combineert je eigen loonsom met de sector-richtlijn en geeft drie scenario’s: conservatief, realistisch en ambitieus. Direct bruikbaar als bijlage bij je MT-stuk of opleidingsplan.

De richtlijnen zijn gebaseerd op publieke bronnen (CAO-teksten en sector-rapportages). De tool is een rekenmachine, geen volledige beleidsanalyse. Voor een onderbouwd opleidingsplan koppel je deze cijfers aan een leerbehoeftescan.

Wie heeft hier wat aan?

HR-managers en L&D-medewerkers die voor het jaarplan een onderbouwd budget moeten neerleggen, plus inzicht willen in hoe hun budget zich verhoudt tot de CAO-richtlijn en sector-benchmark.

Directieleden en MT-leden die snel willen weten of het huidige opleidingsbudget in lijn is met de norm, of dat er ruimte is voor een conservatieve of ambitieuze inzet.

Financieel verantwoordelijken die de drie scenario’s nodig hebben om met de directie de juiste keuze te maken op basis van financiële ruimte en strategische prioriteiten.

Antwoorden in 1 oogopslag

Hoeveel opleidingsbudget moet ik reserveren?

Een veelgebruikte vuistregel is 2 procent van de bruto loonsom, maar het verschil tussen sectoren is groot. Deze calculator rekent met 2,5 procent voor overheid, 2,3 procent voor zakelijke dienstverlening, 2,2 procent voor onderwijs, 2,0 procent voor non-profit en voor een algemeen Nederlands gemiddelde, 1,8 procent voor zorg, 1,5 procent voor industrie, 1,2 procent voor retail en horeca, en 2,8 procent voor ICT. Je krijgt naast dat richtbedrag drie scenario’s: conservatief op 70 procent, realistisch op 100 procent en ambitieus op 130 procent van de berekende norm. Gebruik het realistische scenario als vertrekpunt en corrigeer op basis van je eigen plannen: een reorganisatie, een nieuw systeem of een krappe arbeidsmarkt drukken het budget omhoog.

Wat is de wettelijke basis voor opleidingsbudget?

De wet schrijft geen budget of percentage voor. Wat de wet wel regelt, staat in artikel 7:611a van het Burgerlijk Wetboek. Lid 1 verplicht je als werkgever om je medewerkers de scholing te bieden die nodig is voor hun functie en voor het voortzetten van de arbeidsovereenkomst. Lid 2, dat sinds 1 augustus 2022 geldt door de Wet transparante en voorspelbare arbeidsvoorwaarden, bepaalt dat verplichte scholing kosteloos moet zijn, dat die tijd geldt als arbeidstijd en zoveel mogelijk onder werktijd plaatsvindt. Een studiekostenbeding voor die verplichte scholing is nietig. De uitzondering geldt voor beroepskwalificaties die je medewerker zelf moet halen of onderhouden voor een gereglementeerd beroep. Concrete percentages komen niet uit de wet maar uit je CAO en uit de afspraken van je O&O-fonds.

Hoe verdeel ik het budget over het team?

Werk met drie potten in plaats van een bedrag per hoofd. De eerste pot is verplichte en functiegebonden scholing: die is wettelijk kosteloos en gaat voor. De tweede pot is strategische ontwikkeling, gericht op de vaardigheden die je organisatie de komende twee jaar nodig heeft. Die verdeel je op basis van je capaciteitsplan, niet gelijk over iedereen. De derde pot is individuele ontwikkeling, met een gelijk bedrag per medewerker zodat iedereen ruimte houdt voor eigen keuzes. Een veelgebruikte verhouding is 40, 40 en 20 procent. Leg de verdeling vast in je opleidingsplan en evalueer die per kwartaal.

Wat doe ik als het budget niet wordt benut?

Onderbesteding is bijna nooit een geldkwestie. In de praktijk zit het vast op vier dingen: medewerkers weten niet dat er budget is, ze weten niet waaraan ze het mogen besteden, ze krijgen er geen tijd voor, of de aanvraagprocedure is te omslachtig. Meet daarom niet alleen wat er is uitgegeven maar ook hoeveel aanvragen zijn ingediend en hoeveel er zijn afgewezen. Maak het budget zichtbaar in het jaargesprek, koppel er uren aan in plaats van alleen euro’s, en spreek af of restbudget meegaat naar het volgende jaar. Let op: verplichte scholing moet je hoe dan ook aanbieden, ook als het budget op is.

Worden mijn gegevens opgeslagen?

Nee. De calculator rekent volledig in je browser. Je loonsom, aantal medewerkers, sector en opleidingsmix worden niet naar onze server gestuurd en niet bewaard. Je hoeft geen e-mailadres achter te laten om je resultaat te zien. Ook de PDF wordt in je eigen browser gemaakt en direct naar je downloadmap geschreven, dus die passeert onze server niet. Zodra je de pagina sluit, is alles weg.

Stephan Borggreve
Gemaakt door

Stephan Borggreve trainer en oprichter van School for Professionals

Ik ben Stephan Borggreve, trainer en oprichter van School for Professionals. Ik help professionals om helder en overtuigend te communiceren in presentaties, gesprekken, teksten en trainingen.

GefactchecktGebaseerd op: Hoe deze test rekent

Over Stephan
Gids

Alles over professionele groei

Ontdek hoe je gericht werkt aan je professionele ontwikkeling. Lees onze complete gids.

Lees de complete gids

Coaching

Investeer gericht in je professionele groei

Met persoonlijke coaching krijg je de begeleiding die je nodig hebt om je professionele doelen te bereiken.

Gefactcheckt en onderbouwd

Elke bewering in dit artikel is gecontroleerd aan de hand van de bron.

Blijf op de hoogte

Scroll naar boven